Text Size

Een aquarium plaatsen

Een aquarium plaatsen
door Eric Vanhoenacker, clubblad '94 - '95.

Deel 1

Wees gerust, het is niet mijn bedoeling om me te gaan bemoeien met de inrichting van uw woning of appartement. Ik wil slechts enkele zaken op een rijtje zetten die eigenlijk vanzelfsprekend zijn, alsook u enkele fouten laten vermijden. Deze raadgevingen slaat u beter niet in de wind, op straffe van overstromingen of onevenwichtige aquaria.

Risico op ongevallen

Het gewicht:
Een gevuld aquarium is een gewichtige zaak. Naargelang het volume dient men de plaats van opstelling met zorg te bepalen, dit om te vermijden dat de bak van verdieping verandert zonder gebruik te maken van de trap of de lift. Denk niet dat dit nooit gebeurd ! Barsten in het plafond zijn niet van die aard dat ze de relaties tussen de buren bevorderen.
Enkele basisrichtlijnen zijn daarom wel gepast.
* Ga op zoek naar de dragende muren en plaats het aquarium in de lengte daartegen. De weerstand van de bodem is veel hoger langs de funderingsmuren van de woning. In geval van twijfel, vraag inlichtingen bij de huisbaas of bij de architect/aannemer die het huis gebouwd heeft.
* Informeer u of de verzekering burgerlijke aansprakelijkheid gebeurlijke overstromingsschade dekt, bijvoorbeeld onder de rubriek waterschade.
* Vergewis u er terdege van dat het onderstel waarop het aquarium komt te staan, voldoende stevig is. Het aquarium draagt wel op de ondergrond, maar dit door middel van een tussendrager. Deze gelaste stoel, gestapelde muurtjes, houten kader of eender wat... moet voldoende stevig, zelfdragend en onplooibaar zijn.

Het te water laten.
Waterpas! Dat lijkt voor de hand te liggen. De teleurstellingen volgen echter pas als het aquarium gevuld staat. Het risico van weer leeg te maken, te nivelleren en opnieuw te vullen kan je vermijden door de juiste voorbereiding van de ondergrond.

Als de bodem barst ...
Als de bodem barst, dan verlaat het water de aquarium. Dan overstroomt de vloer en worden heel wat verzekeringsmaatschappijen aangesproken wegens waterschade. Een eenvoudige laag polystyreen (piepschuim/isomo) van 2 cm dik had dit in de meeste gevallen kunnen vermijden. Deze plaat onder de bodemruit vangt oneffenheden en bewegingen van het onderstel op.

*NVRD : Indien u langs een drukbereden steenweg met veel vrachtverkeer, of langs een kasseiweg woont, dan kunnen de dagelijkse trillingen uw bodemruit noodlottig worden. Tot 80 cm lengte kan je die piepschuimplaat in 1 stuk nemen, bij langere aquaria is het beter om in stroken van 50 cm te werken en tussen iedere strook 1 cm open te laten zodat de plaat makkelijker kan uitzetten.

 

 

 

Elektriciteit en water ...
Dat elektriciteit en water geen goede vrienden zijn, dat weet iedereen. Het blijft echter nuttig om het te herhalen "Wees voorzichtig !". In de eerste plaats is het aangewezen om de basisinstallatie boven het waterpeil te plaatsen niet daaronder. Beter nog is het om naast het aquarium te werken. Soms is er boven het aquarium geen plaats, oogt het geheel niet mooi, of is er een etagebouw met verschillende aquaria.
Indien je toch boven het aquarium zou werken, let er dan op dat tijdens de werkzaamheden geen metaaldeeltjes, stukjes koperdraad meer bepaald, daar vallen waar ze niet horen te vallen. Er heerst dus een gevaar voor pollutie nu onmiddellijk of later.
In de tweede plaats moeten alle elektrische onderdelen die in de buurt van water opgesteld worden, waterdicht gemaakt worden. Meer in het bijzonder verdienen de aansluitingen voor de verlichting onze speciale aandacht. Waterdichte doppen voor TL - buizen kan je in de aquariumhandel kopen.

NVDR: Dit kan je zelf maken met sommige doppen voor borstelstelen, die de juiste diameter hebben.

Het grootste risico is niet het onmiddellijk contact met het water, zoals iedereen zou denken, neen ... het is eerder de condensatie die zich vormt indien men de juiste voorzorgen niet neemt. Belangrijk is bijvoorbeeld een goede ventilatie in de lichtkap, een onderwerp waar we in november nog op terug komen.

Bron: Didier Granet (Aquarium Magazine n°96)

Deel 2

Een onmogelijk evenwicht

De zon is, voor één keer, onze vijand

Een simplistisch idee: "het natuurlijk licht is het beste licht". Dit werd reeds geschreven maar de stelling is net zo voor de hand liggend als ze fout is. In ons klimaat varieert deze duivelse lichtbron gedurende het jaar voortdurend, dit zowel qua intensiteit als tijdsduur. Zonder nog te spreken over binnenvallende zon die onze bakken te sterk kan opwarmen. Ieder aquarium dat door natuurlijk licht belicht wordt, zal vroeg of laat problemen krijgen met overmatige algengroei, hetzij vaste, hetzij zwevende algen (waterbloei).
Het kan erg frustrerend werken als men het zorgvuldig opgebouwd aquarium niet tot een bevredigend evenwicht ziet komen. Plaats daarom het aquarium ver weg van natuurlijke lichtinval. Verlicht uitsluitend met kunstmatige lichtbronnen. Voor dit doel zijn TL-buizen die met zorg werden uitgezocht, zeer goed te gebruiken. Moderne TL-buizen beslaan qua kleurtemperatuur zowat het hele nuttige spectrum.

Chemische vervuiling ?

Bij het aankleden van het aquarium moet U eens goed nadenken bij de term: "chemische pollutie". Er zal immers hier en daar gebruik gemaakt worden van verf, vernis of lijm en verlijmd hout. Door de condensatie (vb. in de lichtkap) zullen deze materialen veranderen in een soort spons die langzaam zal oplossen onder invloed van het vocht. Het op het wateroppervlak drijven van houtschilfertjes, daaronder zal het evenwicht niet lijden, het is echter esthetisch onverantwoord, kortom... het is geen gezicht.

Dat er lijmsoorten bestaan die oplossen en dan in het water terechtkomen, dat is een groter probleem. U herinnert zich ongetwijfeld de ramp met de Amerikaanse olietanker Exxon Valdez. De lading, bestaande uit zwarte ruwe olie, werd op de kusten van Alaska en in de oceaan verspreid. Wel... alle verhoudingen in acht genomen, zou dit ook in Uw aquarium kunnen gebeuren.

Hetzelfde kan zich voordoen met verf of vernis die niet watervast zijn. Ongetwijfeld vallen deze produkten niet in de smaak bij de vissen. Kies bij de metalen delen voor een roestvrije (inox) kwaliteit. Zeker bij zeewaterbakken is roestvorming een zwaar probleem. Een tip: gebruik zoveel mogelijk kunststoffen die verlijmd of versmolten zijn in plaats van geschroefd, dan hebt U zeker geen last van roestende schroeven. Opgelet: iedere kunststof heeft zijn specifieke lijmsoort. Gebruik nooit een andere lijmsoort dan die welke bij het produkt past. Opgepast met zogenaamde alleslijmers!

NVDR: Het gebruik van kunststoffen rond buitenfilters, lichtkappen en dergelijke vormt geen probleem. Wil men echter kunststoffen gebruiken in het aquarium of filtersysteem zelf, zodat deze 24u/24u rechtstreeks met water in kontakt zijn, gebruik dan uitsluitend kunststoffen die geschikt zijn voor voeding en/of drinkwater. Sommige kunststoffen kunnen langzaam giftige stoffen afgeven, iets dat op lange termijn slecht afloopt voor plant en dier. Hetzelfde is van toepassing bij gebruik van blauwe vaten en jerrycans. De blauwe kleur duidt er op dat deze recipiënten uitsluitend geschikt zijn voor chemicaliën. Voor dit doel moeten de vaten waterdicht en zuurvrij zijn, maar dat houdt niet in dat ze gifvrij moeten zijn. Hun gebruik in de aquaristiek dient daarom te worden ontraden, zelfs indien het om nieuwe vaten gaat. Echte regentonnen die in tuincentra te koop zijn, hebben steeds een bruine, donkergroene of een zwarte kleur(zie kleuren van vijvers). Deze vaten kunnen gerust gebruikt worden.

Bron: Didier Granet (Aquarium Magazine nr. 96)

Deel 3

Het onderstel

Zoals iedere fundering moet het onderstel in staat zijn om een leven lang het aquarium te kunnen ondersteunen. Naast het totale gewicht dat er op zal steunt, dient ook terdege rekening te worden gehouden met een voldoende weerstand tegen vochtigheid: roestvorming bij een stalen onderstel (vooral bij zeewater) en vervorming van houten constructies en meubelen (zwellen van vezelplaat). We hebben de keuze tussen metaal, hout of een betonnen/stenen onderstel.

Een houten onderstel.
Of het nu echt vakwerk is, of het werk van een ervaren knutselaar, in ieder geval blijft de optie van een houten meubel voorbehouden aan een klein aantal aquarianen: deze die vertrouwd zijn met dit edel materiaal en de verwerking ervan. Kapitaalkrachtigen hebben natuurlijk ook de mogelijkheid om een meubel op maat te laten maken door een vakman.
Hoe dan ook, de gekozen houtsoort dient voldoende resistent te zijn tegen vochtplekken, schimmels en vervorming. Daarbij dient het tevens stevig genoeg te zijn om het niet te onderschatten gewicht van het ingericht aquarium te kunnen dragen. Auxiliaire verstevigingen en overmaatse poten kunnen dan ook niet als overbodig beschouwd worden.
Met zou natuurlijk ook kunnen opteren voor een stevige metalen constructie die met fineerhout volledig omkaderd is, zodat de constructie zelf helemaal aan het oog onttrokken wordt. Een oplossing die vrijwel voor iedereen haalbaar is.

Een stalen onderstel.
Dit type onderstel wordt door veel handelaars aangeboden. Men kan het ook zelf vervaardigen, maar dan liefst met de hulp van een deskundige. Het principe berust op het haaks aan elkaar lassen van vierkante buis of L-ijzer (hoekijzer). Daarbij dient grote aandacht te worden besteedt aan de haaksheid van het geheel. Alle kaders dienen mooie rechthoeken te zijn en geen parallellogram of trapezium. Nadien wordt de constructie op de lasnaden mooi gladgeslepen en volledig van een duurzame anti-roest-laag voorzien.
Men dient vanzelfsprekend een goede lasser te vinden om het geheel proper samen te lassen, tenzij je een heel handige doe-het-zelver bent en over het nodige gereedschap beschikt. Noteer hierbij dat de naden volledig gelast dienen te worden en puntlassen zeer zeker niet volstaat. Vergeet ook niet dat er gespecialiseerde scholen bestaan waar metaalbewerkers opgeleid worden en dat daar dikwijls naar interessante werkjes gezocht wordt voor de leerlingen.

Een betonnen onderstel.
Wellicht het eenvoudigste en zeker het goedkoopste: gestapelde betonblokken. Deze zijn zeer gemakkelijk te plaatsen en later te verplaatsen, zodat dit materiaal al door menig aquariaan werd gebruikt. Het principe is vrij eenvoudig: betonblokken worden netjes opeen gestapeld om op die manier twee of drie verdiepingen te bekomen. Daarbij worden tussenruimtes van meer dan 1 meter best vermeden. Je houdt die tussenruimtes liefst in de buurt van 50 - 60 cm, een 150cm aquarium steunt dus op drie muurtjes, een 2-meter bak op 4 muurtjes.
Dit type onderstel verzekert een zeer grote vertikale draagkracht, niet te evenaren door andere oplossingen. daarentegen biedt het weinig zijwaartse stabiliteit. Dit kan worden opgevangen door de stapelblokken te vangen tussen hoekijzer die op de muur geschroefd worden. Men kan ook een stevige houten (watervaste multiplex) plaat om de twee blokken leggen. Op die manier krijgt men ook vakken om materiaal te bergen onder het aquarium. De blokken die door aquarianen meestal gebruikt worden zijn van het type celbeton, bijvoorbeeld "Siporex" of "Ytong".
Bovenop de gestapelde muurtjes komt ook nog een watervaste multiplex plaat die door middel van schroeven aan de bovenkant van de muurtjes wordt vastgemaakt. Op die multiplexplaat komt natuurlijk nog eens een laag tempex (piepschuim of Isomo) te liggen, maar dat weten ervaren aquarianen inmiddels. Met ervaren bedoel ik hier diegenen die dat vroeger niet nodig achtten en er een gebarsten bodem aan overgehouden hebben.

Bescherm de ondergrond

Wat ook de gekozen oplossing zal worden, het blijft verstandig om de ondergrond waarop het onderstel komt te staan afdoende te beveiligen tegen beschadigingen. Dit geldt zeker wanneer het bewoonde huis niet uw eigendom is. Mettertijd zal immers door het gewicht van het geheel mogelijks onherstelbare schade toebrengen aan de ondergrond. Dit zal zeker het geval zijn indien alles rust op vier relatief fijne pootjes (stalen onderstel). Het kan nooit de bedoeling zijn om, vooraleer je verhuisd, eerst nog vlug de vloer opnieuw te leggen. Plaats daarom een grote watervaste multiplex plaat of een roestvrije stalen plaat onder het onderstel. De druk zal zich daardoor verspreiden en zich over een groter oppervlak verdelen. Let er reeds in dit stadium op dat het aquarium later waterpas dient te staan en het eenvoudiger zou kunnen blijken om daar nu al meteen rekening mee te houden.

Bron: Didier Granet

Aanmelden