Text Size

Doe het zelf, je achterwand

Doe het zelf, je achterwand

Marc De Coninck, Aquarianen Gent.

Je achterwanden zelf maken heeft zo zijn voordelen: een eigen achterwand is uniek, je bespaart een hoop geld, je kunt een compartiment voorzien om alle buisjes en het verwarmingselement in te verstoppen, geen storende loodrechte lijnen daar waar de panelen tegen elkaar gezet zijn en de voldoening achteraf dat je iets zelf hebt verwezenlijkt.

TC052 (1)

Nu is de manier waarbij gele isolatieplaten op maat worden gesneden en daarna met een gasbrandertje worden bewerkt genoeg bekend. Eens die platen in het aquarium zijn gekleefd, worden ze met tegellijm afgewerkt en eens dit droog is met 100 % acrylaat (latex) verf beschilderd.

Nu ben ik een stapje verder gegaan. Ik heb een poging ondernomen om deze zelfgemaakte achterwanden een meer natuurlijk uiterlijk te geven. Dit begint al bij het uitwerken van de platen. Met een gasbrandertje kan je inderdaad een mooi reliëf uitwerken, maar ik wilde een meer geloofwaardige rotswand tevoorschijn toveren. Na het lezen van een artikel van iemand die de isolatieplaat metgloeiende metalen voorwerpen te lijf ging, besloot ik dit zelf ook eens te proberen. Dit viel eerst een beetje tegen. Met gloeiende lepels, messen en beitels slaagde ik er niet in meer te doen dan putjes te maken en lijntjes te trekken. Het bracht me wel op een ander idee. Met een stuk bandijzer, vastgezet op een stok met een spanbandje, verkreeg ik een instrument waarmee ik wel alle kanten uit kon. Bandijzer kan je plooien in alle gewenste vormen zodat je, na het te verhitten met een gasbrandertje, kan uitsnijden wat je maar wil. Mij was het erom te doen om een achterwand te creëren die eenzelfde structuur en uitzicht had als de stenen voor mijn Tanganyikabak.

Toen ik die stenen destijds kocht, had ik nog geen Tanganyika‑aquarium voor ogen. Met hun rood/oker kleur roepen ze niet meteen beelden van dat meer op. Ik heb echter toch het besluit genomen ze te gebruiken, het zou me verbazen mocht er over de hele oeverlengte van het Tanganyikameer nergens roodachtig gesteente te vinden zijn.

Omdat ik mijn achterwand dezelfde kleur en kleurschakeringen wou geven als mijn stenen stond ik dus voor een uitdaging, Het was mijn bedoeling om de achterwand niet te verven maar rechtstreeks de tegellijm te kleuren, dit om een geloofwaardiger steeneffect te verkrijgen. Het is echter mijn ervaring dat dit zeker niet altijd lukt met het pigment uit de doe‑het‑zelfzaken. Pigmentpoeder is beter bruikbaar. Ik vond een heel gamma aan kleuren in een zaak waar men materiaal voor kunstschilders verkoopt. (foto DSC 0022) Ook in groothandels voor bouwondernemingen is kleurpoeder verkrijgbaar, zij het met een veel kleinere keuze wat het aantal kleuren betreft en het moet dan per kilogram aangekocht worden.

We hebben dus nodig?:

Isolatieplaat, breekmes, schroeven, schroevendraaier, bandijzer, spanbandjes, gasbrandertje, tegellijm, pigmentpoeder of latex verf, kwasten en silicone.

Ervaring heeft mij geleerd dat het enkel via tekst zeer moeilijk is om een beeld te krijgen van een te volgen werkwijze. Een foto zegt meer dan duizend woorden beweert men wel eens. Wat nu volgt is een bescheiden fotoreportage die hopelijk voldoende duidelijkheid brengt.

Het uitsnijden van de platen.

1.Het gebeurt telkens weer dat in deze beginfase te onnauwkeurig gewerkt wordt, men wil immers zo vlug mogelijk beginnen met het uitwerken van de platen. Neem echter juist nu rustig de tijd en werk zo precies en recht mogelijk. Achteraf bijsnijden en fouten wegwerken is vaak veel tijdrovender. Voegen groter danmm zijn zelfs helemaal niet meer weg te smeren met tegellijm, bij het drogingsproces van de lijm komen deze weer tevoorschijn.

2.Houd rekening met de siliconeranden in uw aquarium. Snij daarom aan de achterkant van uw plaat de kantjes weg zodat de plaat helemaal tegen de wand van uw aquarium kan gelijmd worden.

TC052 (2) TC052 (4)

Het uitwerken van de wand.

3.Met wat overschot van plaatmateriaal maken we nu een statief waar we de isolatieplaten kunnen op vastvijzen. Let ook op het compartiment rechts achteraan, daarin kunnen we straks het verwarmingselement, buisjes en andere apparatuur kwijt.

4.Om extra reliëf te verkrijgen en scherpe hoeken te verdoezelen kunnen we eventueel extra blokken op de achterwand bevestigen. Ik persoonlijk neem die altijd (veel te) groot, wegsnijden kan altijd, een stukje bij kleven is heel wat moeilijker.

5.Ik heb op dit moment geen aquarium waar een achterwand in moet, dus ik demonstreer de methode op een klein plaatje.

6.6a en 6b. Deze foto toont de werktuigen waarmee we straks de achterwand zullen uitwerken. Een stukje bandijzer, geplooid in de gewenste vorm, met een spanbandje vastgemaakt op een stok van ongeveercm diameter. Dit opwarmen tot het ijzer gloeit en hiermee kunnen we dan heel vlot in de isolatieplaat kerven.

TC052 (6) TC052 (7)

7.Om breuklijnen te imiteren volstaat een enkel stukje bandijzer.

8.Met de bredere werktuigen werken we de rest af. Terwijl we met het eerste mes bezig zijn, staat het andere terug op te warmen, zo kunnen we continu voortwerken.

9.Klaar. Mochten we besluiten geen tegellijm te gebruiken en de achterwand alleen te verven, zouden we dit stukje nog iets fijner kunnen afwerken. Ook een beetje opschuren met schuurpapier kan wonderen doen.

10.Van het blokje blijft meestal niet veel meer over, toch zal het extra reliëf een mooiere algemene indruk nalaten.

TC052 (8) TC052 (9) TC052 (10)

11.Klaar om de tegellijm aan te maken volgens de beproefde methode: drie eetlepels tegellijm, twee theelepeltjes kleurpoeder.

12.De tegellijm hoort zodanig slap te zijn dat ze zeer goed met de borstel smeerbaar is, te dikke tegellijm zal ook niet aan de plaat blijven kleven.

13.Wil je breuklijnen in je achterwand, voorzie dan een fijne borstel die overal tussen kan. Ook in andere gevallen kan zo'n borsteltje van pas komen.

14.Klaar en bijna droog. Eerst een zwarte laag, daarna heel losjes, nat op nat met grijs erover, door een optisch effect doet de lichtere kleur de vooruitstekende delen naar voor komen.

11 12 13 14

De experimenten.

15.Mijn eerste achterwandje gemaakt op deze methode, gewoon geprobeerd een achterwandje uit de winkel te imiteren.

16.Achterwandje gemaakt uit een stuk piepschuim van 2 cm dik, het uitwerken op deze manier was een kwestie van minuten. Zwart geschilderd, eens droog, met witte verf geaccentueerd.

15 16

17.Dit stukje werd vlug tijdens een voordracht gemaakt naar een model van een bestaande steen.

18.Eventjes alles uit de kast gehaald om dit stukje te maken, telkens de vorige kleurlaag laten drogen alvorens de nieuwe aan te brengen. Een ganse achterwand op die manier is eerder een werk van lange adem.

 

19.Hier probeerde ik lagengesteente te imiteren, er is geen tegellijm aan te pas gekomen, het stukje is enkel geverfd. Dit omdat smalle breuklijntjes met tegellijm worden dichtgesmeerd. Wie vissen heeft die al eens aan de achterwand algen afraspen doet er goed aan dit soort achterwand met epoxy te behandelen.

20.Gelijkaardig plaatje als het vorige, hier werden alle scherpe kantjes met schuurpapier bewerkt om een verspoeld uitzicht te verkrijgen. Ook hier werd enkel geverfd: eerst zwart, daarna een lichtere kleur nat op nat.

21.Hier werden de stenen ruw gemaakt met een koud stuk bandijzer, daarna ingesmeerd met zwartgemaakte tegellijm, als tweede laag een okerkleur.

1921  

22.Bij dit stukje werden de breuklijnen eerst zwart geverfd, de stenen werden met drie verschillende kleuren tegellijm bewerkt.

23.Het lukt niet altijd even goed, deze poging om een leisteenwand te maken is zeker nog voor verbetering vatbaar.

22 23

24.De randen van de stenen werden hier extra ruw gemaakt om een meer natuurlijk effect te verkrijgen, ook nu werd geen tegellijm gebruikt.

Ik hoop dat ik al diegenen die ooit van plan zijn zelf eens een achterwand te maken, op wat voor manier dan ook, een paar dingen hebben kunnen bijbrengen. Wil je het op deze manier proberen, spreek mij gerust eens aan, thuis heb ik nog bandijzers genoeg in voorraad. Zelfbouw is een facet van de hobby die veel voldoening kan schenken.

Probeer het eens!

Aanmelden